{"id":2705,"date":"2025-06-26T10:52:42","date_gmt":"2025-06-26T10:52:42","guid":{"rendered":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/?p=2705"},"modified":"2025-06-26T10:53:15","modified_gmt":"2025-06-26T10:53:15","slug":"cahiller-kurnaz-olur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/2025\/06\/26\/cahiller-kurnaz-olur\/","title":{"rendered":"CAH\u0130LLER KURNAZ OLUR!"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

Antik d\u00f6nem Yunan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fc Sokrates\u2019 in s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. \u201cE\u011fitimin pahal\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z, bir de cehaletin bedelini hesaplay\u0131n.\u201d <\/strong><\/p>\n

Cehalet T\u00fcrk Dil Kurumuna g\u00f6re \u201cbilgisizlik\u201d demektir. Arap\u00e7a chl<\/u><\/strong><\/em> k\u00f6k\u00fcnden gelen cehalet \u201cbilmeme, habersiz olma\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131nt\u0131d\u0131r. Cehalet i\u00e7in bilgi ve tecr\u00fcbe eksikli\u011fidir diyebiliriz.<\/p>\n

Cahil kelimesi de arap\u00e7a chl<\/u><\/em><\/strong> k\u00f6k\u00fcnden dilimize ge\u00e7en, \u201cbilmeyen\u201d, \u201cbilgisiz\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131nt\u0131d\u0131r ve olduk\u00e7a s\u0131k kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir kelimedir.<\/p>\n

-\u00d6\u011frenim g\u00f6rmemi\u015f, okumam\u0131\u015f,<\/p>\n

-Belli bir konuda yeterli bilgisi olmayan,<\/p>\n

-Deneyimsiz, gen\u00e7, toy ki\u015filer i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Bir s\u0131fat olan cahil kelimesi bilgisiz, habersiz ki\u015fileri tan\u0131mlamada ve i\u015faret etmekte kullan\u0131l\u0131r. \u00d6rne\u011fin \u201cCahil ki\u015filere s\u00f6z (laf) anlatmak, deveye hendek atlatmaktan daha g\u00fc\u00e7t\u00fcr\u201d<\/strong> c\u00fcmlesini s\u0131k s\u0131k kullan\u0131r ya da duyar\u0131z.<\/p>\n

Bir de bu kelimenin yan\u0131na ekledi\u011fimiz ayn\u0131 k\u00f6kten gelen cuhala<\/u><\/em><\/strong> s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131r. \u201cCahiller\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131nt\u0131 olan bu kelimeyle birlikte \u201ckara cahil\u201d, \u201cz\u0131rcahil\u201d, \u201ccahilane\u201d, \u201ccahiliye\u201d, \u201ccahillik\u201d gibi s\u00f6zc\u00fcklerde hayat\u0131m\u0131zda yerini her zaman koruyan ifadelerdir.<\/p>\n

Cahilin ve Cehaletin belki de en g\u00fczel tan\u0131m\u0131n\u0131 Prof. Dr. Sinan CANAN\u2019 \u0131n bir konu\u015fmas\u0131nda duymu\u015ftum. \u201cCehalet bilmemek de\u011fil yeni bir \u015fey \u00f6\u011frenmeyi reddetmektir.\u201d <\/strong>Bu c\u00fcmle bence bu kavram\u0131 en g\u00fczel kapsayan bir tan\u0131mlama olmu\u015ftur.<\/p>\n

Yaz\u0131ya etimolojik k\u00f6kenle girdik bir hikayeyle devam edelim.<\/p>\n

Bir Avrupa \u00fclkesinin geni\u015f otoban\u0131nda arac\u0131mla seyir halindeydim. Bakt\u0131m ki otomobiller yava\u015fl\u0131yor ve yolun iki yan\u0131na diziliyorlar, orta \u015ferit bo\u015f kal\u0131yor. Ne oldu\u011funu anlamad\u0131m ama ben de \u00e7o\u011funlu\u011fa uydum. Beklemeye ba\u015flad\u0131m. Yolun ortas\u0131 bombo\u015f ama hi\u00e7 kimse oraya direksiyon k\u0131rm\u0131yor, herkes kuyrukta bekliyordu.<\/p>\n

Biraz sonra \u00f6\u011frendik ki ileride bir kaza olmu\u015f ve yol t\u0131kanm\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6yle durumlarda bu \u00fclkede s\u00fcr\u00fcc\u00fcler fermuar ilkesini uygular ve iki yana \u00e7ekilerek yolu polisler, ambulanslar ve \u00e7ekiciler ge\u00e7sin diye bo\u015f b\u0131rak\u0131rm\u0131\u015f.<\/p>\n

Ger\u00e7ekten de biraz sonra o bombo\u015f yoldan polis arabalar\u0131 ve ambulanslar, \u00f6nlerinde herhangi bir engel olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in s\u00fcratle ge\u00e7ip gitti. \u00c7ok ge\u00e7meden yol a\u00e7\u0131ld\u0131, b\u00fct\u00fcn ara\u00e7lar hareket ederek gidece\u011fi yere vaktinde ula\u015ft\u0131.<\/p>\n

Anlatt\u0131\u011f\u0131m bu hik\u00e2ye bir toplu zek\u00e2 \u00f6rne\u011fidir. Bu otoyoldaki s\u00fcr\u00fcc\u00fcler toplu zek\u00e2ya sahip olduklar\u0131 i\u00e7in sorun daha \u00e7abuk \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc ve daha \u00e7abuk hareket ettiler. Oysa hepsi tek tek kurnazca veya bencilce hareket etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131p orta \u015feridi kullansayd\u0131, otoban\u0131n t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 saatlerce s\u00fcrerdi ve hepsi zarar g\u00f6r\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n

Bu \u00f6rnekten de anla\u015f\u0131lmas\u0131 gereken en \u00f6nemli ders bencil davran\u0131p, kurnazl\u0131k eden bireylerin olu\u015fturdu\u011fu bir toplum koordine hareket edemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc kurnazl\u0131k, toplu \u00e7\u0131kara, toplu zek\u00e2ya ve toplu hareket etmeye ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Bireylerin, d\u00f6nen toplum \u00e7arklar\u0131 i\u00e7inde birer di\u015fli olmay\u0131 kabul etmeleri gerekir. Zek\u00e2 bunu gerektirir ve \u00e7arklar ancak b\u00f6yle i\u015fler.<\/p>\n

Ba\u015fka bir \u00f6rnek daha vereyim: Gitti\u011finiz bir d\u00fc\u011f\u00fcn salonunda yang\u0131n \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Salon g\u00f6revlileri herkesi uyar\u0131yor ve pani\u011fe kap\u0131lmadan ilk masadan ba\u015flamak suretiyle salonun bo\u015falt\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 duyuruyorlar. Bu \u00e7a\u011fr\u0131ya uyan herkesin kurtulmas\u0131 s\u00f6z konusuyken, misafirler bir an \u00f6nce kendi canlar\u0131n\u0131 kurtarmak i\u00e7in kap\u0131ya y\u0131\u011f\u0131l\u0131yor ve b\u00fcy\u00fck bir karma\u015fa meydana geliyor. Bu karma\u015fa sonucunda \u00fc\u00e7 be\u015f ki\u015fi d\u0131\u015f\u0131nda yanan binadan kurtulan olmuyor!<\/p>\n

Organize toplumlarla, geri kalm\u0131\u015f toplumlar\u0131n temel fark\u0131 buradad\u0131r. Geri kalm\u0131\u015f toplumlar kurnaz, bencil bireylere, ileri toplumlar ise kurnazl\u0131\u011f\u0131 akl\u0131na getirmeyen ve kurallara uyan yurtta\u015flara sahiptir. Unutmay\u0131n ki her zaman sizden daha kurnaz ve bencil birileri \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Kurnazl\u0131k ve bencillik meziyet de\u011fil, bulundu\u011fun toplumda huzur ve d\u00fczeni bozma, anar\u015fiyi artt\u0131rma ve afeti tetikleme eylemidir.<\/p>\n

Cehaletin ve cahilli\u011fin azald\u0131\u011f\u0131,<\/p>\n

Kamu yarar\u0131 temelli ya\u015fam\u0131n hayat\u0131m\u0131za egemen oldu\u011fu,<\/p>\n

Do\u011faya, di\u011fer t\u00fcm canl\u0131lara sayg\u0131n\u0131n ve ho\u015fg\u00f6r\u00fcn\u00fcn egemen oldu\u011fu yar\u0131nlar olsun diyor, Afetsiz g\u00fcnler diliyorum\u2026<\/p>\n

*<\/p>\n

H\u00dcSEY\u0130N KANZA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Antik d\u00f6nem Yunan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fc Sokrates\u2019 in s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. \u201cE\u011fitimin pahal\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z, bir de cehaletin bedelini hesaplay\u0131n.\u201d Cehalet T\u00fcrk Dil Kurumuna g\u00f6re \u201cbilgisizlik\u201d demektir. Arap\u00e7a chl k\u00f6k\u00fcnden gelen cehalet \u201cbilmeme, habersiz olma\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131nt\u0131d\u0131r. Cehalet i\u00e7in bilgi ve tecr\u00fcbe eksikli\u011fidir diyebiliriz. Cahil kelimesi de arap\u00e7a chl k\u00f6k\u00fcnden dilimize ge\u00e7en, \u201cbilmeyen\u201d, \u201cbilgisiz\u201d s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden al\u0131nt\u0131d\u0131r ve olduk\u00e7a s\u0131k […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2706,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,4,8,36],"tags":[],"class_list":["post-2705","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bursa","category-dunya","category-istanbul","category-yazar"],"views":885,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2705","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2705"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2705\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2709,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2705\/revisions\/2709"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2705"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2705"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2705"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}