{"id":2966,"date":"2025-09-30T08:06:01","date_gmt":"2025-09-30T08:06:01","guid":{"rendered":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/?p=2966"},"modified":"2025-10-01T12:33:33","modified_gmt":"2025-10-01T12:33:33","slug":"marmarada-depremi-beklerken","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/2025\/09\/30\/marmarada-depremi-beklerken\/","title":{"rendered":"MARMARA\u2019DA DEPREM\u0130 BEKLERKEN!"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Yazmadan \u00f6nce kendime sordu\u011fum be\u015f soru:<\/strong><\/p>\n

1-Bu s\u00f6yleyeceklerim do\u011fru mu?<\/strong><\/p>\n

2-Bu s\u00f6yleyeceklerim faydal\u0131 m\u0131?<\/strong><\/p>\n

3-Bu s\u00f6yleyeceklerim nazik mi?<\/strong><\/p>\n

4-Bu s\u00f6yleyeceklerim sevecen mi?<\/strong><\/p>\n

5-Bu s\u00f6yleyeceklerim zaman\u0131nda m\u0131?<\/strong><\/p>\n

Buda\u2019n\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli be\u015f \u00f6\u011f\u00fcd\u00fcd\u00fcr bu sorular\u2026<\/strong><\/p>\n

Ve yazd\u0131\u011f\u0131m her paragrafta bu sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 arar\u0131m. Cevab\u0131m olumluysa mutlu olur, devam ederim. Aksi durumda yazmam\u2026<\/strong><\/p>\n

\u0130nsan toplumsal bir varl\u0131kt\u0131r. Ve topluluklar halinde ya\u015far. Bu ya\u015fam ise tamamen ileti\u015fime, ileti\u015fim ise k\u00fclt\u00fcre ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130leti\u015fimsiz toplumsal ya\u015fam s\u00fcrmez. Dolay\u0131s\u0131yla k\u00fclt\u00fcr olmadan da anlamlar\u0131 aktaramaz, ileti\u015fimi ger\u00e7ekle\u015ftiremeyiz. Mesela, \u201cdal<\/u>\u201d Anadolu T\u00fcrk\u00e7esinde \u201ca\u011fac\u0131n kolu<\/u>\u201d anlam\u0131na gelirken Azerbaycan\u2019da \u201carka<\/u>\u201d anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r. Yani sembol\u00fcn \u015fekli ayn\u0131 olsa da anlam\u0131n\u0131 veren k\u00fclt\u00fcrd\u00fcr. K\u00fclt\u00fcr ya\u015fan\u0131landan geriye kalanlar\u0131n ad\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n

Peki Deprem<\/u> dendi\u011finde ne anl\u0131yoruz? Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve ad\u0131na \u201cy\u00fczy\u0131l\u0131n felaketi\u201d dedi\u011fimiz Kahramanmara\u015f Depremi bize ne \u00f6\u011fretti? \u00d6\u011frenmek bir konu hakk\u0131nda bilgilenmekse, bilgi nedir ve bizi nas\u0131l de\u011fi\u015ftirip, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr?<\/strong><\/p>\n

\u00dcnl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr Platon Theaitetos diyalo\u011funda bilgi<\/u>\u2019yi tan\u0131mlarken \u201cgerek\u00e7elendirilmi\u015f do\u011fru inan\u00e7t\u0131r\u201d der. Bunu bir \u00f6rnek olayla a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fay\u0131m.<\/strong><\/p>\n

Bir baba ve o\u011flu araba kazas\u0131 ge\u00e7irir. Kazada baba \u00f6l\u00fcr, o\u011flu yaralan\u0131r. Yaral\u0131 hemen hastaneye g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr ve ameliyathaneye al\u0131n\u0131r. Ameliyat\u0131 yapacak olan cerrah yaral\u0131y\u0131 g\u00f6r\u00fcnce \u201cAman Allah\u2019\u0131m bu benim o\u011flum!\u201d der. Peki bu nas\u0131l a\u00e7\u0131klanabilir?<\/strong><\/p>\n

Asl\u0131nda cevap gayet basittir. Cerrah, yaral\u0131 ki\u015finin annesidir. Ama genel kan\u0131 gere\u011fi cerrahl\u0131k \u00f6ncelikle erkeklerle ili\u015fkilendirilir. Yani insanlar genellikle meslekler a\u00e7\u0131s\u0131ndan toplumsal cinsiyet kal\u0131pyarg\u0131lar\u0131na sahip olduklar\u0131ndan bu soruya yanl\u0131\u015f cevap verebilirler.\u00a0 Yani belirli bir durumun -bu olayda oldu\u011fu \u00fczere- ger\u00e7ekte \u00e7ok basit olan a\u00e7\u0131klamas\u0131 genel kabul g\u00f6rm\u00fc\u015f kal\u0131pyarg\u0131 nedeniyle karma\u015faya d\u00f6n\u00fc\u015febilir.<\/strong><\/p>\n

Bilmemiz gereken ve gerek\u00e7elendirdi\u011fimiz olaylar\u0131n nedeni sislerin aras\u0131nda kaybolup yerini ba\u015fka kavramlar alabilir. Burada dikkat edilmesi gereken en \u00f6nemli husus, sahip oldu\u011funuz bilgiyi hangi kavram \u00fczerine gerek\u00e7elendirdi\u011finizdir. Bilginin do\u011fru ya da yanl\u0131\u015f sonu\u00e7 do\u011furmas\u0131 gerek\u00e7elerinizle alakal\u0131d\u0131r. Kabul etti\u011finiz bu bilgi g\u00fcnl\u00fck al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131za n\u00fcfuz eder ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcz olur.<\/strong><\/p>\n

Peki, Marmara da depremi beklerken, toplum olarak ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fumuz afetler \u00f6zelinde depremler bize neyi \u00f6\u011fretti? Ve bu depremler toplum yap\u0131m\u0131zda ve \u00f6zelimizde ne gibi de\u011fi\u015fikliklere neden oldu?<\/strong><\/p>\n

Hemen cevap vereyim ki, hi\u00e7bir \u015fey \u00f6\u011fretmemi\u015f! Ve hi\u00e7bir \u015feyi de\u011fi\u015ftirmemi\u015f! \u00c7\u00fcnk\u00fc 17 A\u011fustos 1999 Marmara Depreminden sonra ne olduysa bug\u00fcn de ayn\u0131s\u0131 olacakt\u0131r. O tarihte binlerce bina y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, binlerce insan enkaz alt\u0131nda kalarak hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015fti. O tarihten bu tarihe farkl\u0131 bir co\u011frafyada ayn\u0131 hadisenin -farkl\u0131 zaman diliminde- daha a\u011f\u0131r g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri ve sonu\u00e7lar\u0131na \u015fahitlik etmedik mi!<\/strong><\/p>\n

Peki neden bir \u015fey de\u011fi\u015fmedi, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6nceki afetlerden neden bir \u015fey \u00f6\u011frenemedik?<\/strong><\/p>\n

Bu sorunun bir\u00e7ok de\u011fi\u015fik cevab\u0131 olabilir. Sosyolojik, psikolojik, ekonomik ve inan\u00e7 boyutuyla alakal\u0131 bir\u00e7ok \u015fey s\u00f6ylenebilir. Ancak ben farkl\u0131 bir a\u00e7\u0131dan bakmak istiyorum. T\u00fcrk toplumu olarak hayal g\u00fcc\u00fcn\u00fcn duyu organlar\u0131na h\u00e2kim oldu\u011fu bir evreyi ya\u015f\u0131yor oldu\u011fumuzu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu evrede toplum do\u011fa\u00fcst\u00fcne y\u00f6nelir ve her \u015feyi do\u011fa\u00fcst\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnceyle a\u00e7\u0131klar. Yani ger\u00e7ekleri duyu organlar\u0131 ya da deneylerle s\u0131namaz. Do\u011fa kanunlar\u0131n\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmaz. Ba\u015f\u0131na gelenleri inand\u0131\u011f\u0131 dinin yanl\u0131\u015f i\u00e7selle\u015ftirdi\u011fi kader alg\u0131s\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferlendirir. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n do\u011fal sonucu olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 her \u015feyin arkas\u0131nda yarat\u0131c\u0131 iradenin murad\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ve sorgulayamaz. Velhas\u0131l kendisini de\u011fi\u015ftirme, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme ve olumsuzluklara diren\u00e7 geli\u015ftirme gere\u011fi hissetmez. Al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n gere\u011fini ya\u015famaya kald\u0131\u011f\u0131 yerden devam eder. Kald\u0131 ki ayn\u0131 hatay\u0131 yap\u0131p durursan, bu seni nas\u0131l de\u011fi\u015ftirsin ki? (Nietzsche)<\/strong><\/p>\n

\u00d6yleyse ne yapal\u0131m?<\/strong><\/p>\n

Toplumsal geli\u015fimle alakal\u0131, evrimsel bir s\u00fcre\u00e7tir bu. Bahsetti\u011fim evre teolojik evredir. Bu evreyi metafizik evre takip eder. Metafizik evrede ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu hadiseler soyut g\u00fc\u00e7lerle a\u00e7\u0131klan\u0131r. En sonunda da pozitif evre gelecektir. Toplumsal evrimin sonu olan bu evrede ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme \u00f6n plana \u00e7\u0131kacak teolojik ve metafizik temelli ak\u0131l d\u0131\u015f\u0131 her \u015fey reddedilecektir. Akl\u0131n egemen oldu\u011fu, akli yasalar\u0131n h\u00fck\u00fcm s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc d\u00fczende toplum g\u00fcvenlik k\u00fclt\u00fcr\u00fc kazanacak, afet temelli bir ya\u015fam\u0131 \u00f6\u011frenecek ve \u00f6nemseyecektir. Zira insana verilen g\u00fcc\u00fc \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde her \u015feyi bilme \u00f6devi, sistemli bir \u00f6\u011frenimle olanakl\u0131 h\u00e2le gelecektir. Yani bu evrede en \u00f6nemli konu ilimlerin \u00f6\u011frenilmesi ve akli kanunlar halinde toplum ya\u015fam\u0131nda yerini almas\u0131 olacakt\u0131r.<\/strong><\/p>\n

\u0130lme ve ilmi kanunlara riayet sadece y\u00f6netenlerle alakal\u0131 bir durum de\u011fildir asl\u0131nda. Y\u00f6netilenlerle y\u00f6netenlerin kanunlara riayetsizlik ad\u0131na anla\u015ft\u0131klar\u0131 bir sistemde g\u00fcvenli hi\u00e7bir mek\u00e2n-zemin \u00fcretemezsiniz.<\/strong><\/p>\n

Ancak bilgilenen ve bilgisini kamu yarar\u0131na kullanan bireylerden olu\u015fan toplum, akli kanunlara riayet yetene\u011fi kazanacakt\u0131r. Sahibi oldu\u011fu bu normlar\u0131 \u00f6nemseyen toplumun siyaset\u00e7isi de b\u00fcrokrat\u0131 da d\u00fcr\u00fcst olacakt\u0131r. D\u00fcr\u00fcst ve her t\u00fcrl\u00fc yolsuzluk-ahlaks\u0131zl\u0131ktan uzak toplumlarda da enkaz alt\u0131nda kimse kalmayacak, nerde bu devlet diye feryat etmeyecektir. Ac\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 anlamland\u0131r\u0131p, dayanabilme ad\u0131na hayat\u0131n ger\u00e7eklerini g\u00f6z ard\u0131 etmeme ile yazd\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n do\u011fru, faydal\u0131 ve zamanl\u0131 olmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesi ve akledebilme \u00fcmidiyle\u2026<\/strong><\/p>\n

Afetsiz g\u00fcnler diliyor, h\u00fcrmet ve muhabbetlerimi arz ediyorum\u2026<\/strong><\/p>\n

*<\/strong><\/p>\n

H\u00dcSEY\u0130N KANZA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Yazmadan \u00f6nce kendime sordu\u011fum be\u015f soru: 1-Bu s\u00f6yleyeceklerim do\u011fru mu? 2-Bu s\u00f6yleyeceklerim faydal\u0131 m\u0131? 3-Bu s\u00f6yleyeceklerim nazik mi? 4-Bu s\u00f6yleyeceklerim sevecen mi? 5-Bu s\u00f6yleyeceklerim zaman\u0131nda m\u0131? Buda\u2019n\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli be\u015f \u00f6\u011f\u00fcd\u00fcd\u00fcr bu sorular\u2026 Ve yazd\u0131\u011f\u0131m her paragrafta bu sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 arar\u0131m. Cevab\u0131m olumluysa mutlu olur, devam ederim. Aksi durumda yazmam\u2026 \u0130nsan toplumsal bir varl\u0131kt\u0131r. Ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2967,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,10,4,8],"tags":[],"class_list":["post-2966","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-balikesir","category-bursa","category-dunya","category-istanbul"],"views":813,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2966","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2966"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2966\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2977,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2966\/revisions\/2977"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2967"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2966"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2966"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2966"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}