![\"\"](\"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/2U.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Bu soruya verilecek cevaplar tabi ki \u00e7ok \u00e7e\u015fitli olabilir. Ancak, her \u015feyden \u00f6nce toplum nedir? ya da toplum kimdir? sorular\u0131n\u0131n cevab\u0131 konusunda anla\u015fabilmemiz gerekiyor. Ve ben bu tan\u0131m\u0131 \u0130bn Haldun\u2019 un Mukaddime\u00a0adl\u0131 eserindeki tespite dayand\u0131rmak istiyorum.<\/p>\n
\u0130bn Haldun\u2019a g\u00f6re toplum; insan\u0131n do\u011fas\u0131 gere\u011fi di\u011fer insanlarla bir arada ya\u015fama ve yard\u0131mla\u015fma ihtiyac\u0131ndan do\u011fan zorunlu ancak asabiyet ile ayakta durup, do\u011fal kanunlara g\u00f6re evrimle\u015fen bir yap\u0131d\u0131r. Asabiyet, toplumlar\u0131n do\u011fu\u015f ve \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klayan, “biz”<\/strong> duygusunun en \u00fcst d\u00fczeyi olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 toplumsal \u00e7imentodur. Devletlerin kurulmas\u0131, y\u00fckselmesi ve y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan temel toplumsal dinamik olan \u00e7imentonun bir arada tuttu\u011fu toplumu bir canl\u0131 varl\u0131\u011fa benzeten d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, her canl\u0131 gibi toplumlar\u0131n da do\u011fup, geli\u015ftikten sonra ya\u015flan\u0131p \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ifade eder.<\/p>\n Bir toplum, asabiyetini kaybedip a\u015f\u0131r\u0131 l\u00fckse dald\u0131\u011f\u0131nda \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r diyen d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, bu durumu \u201cUmran\u201d<\/u><\/strong> terimiyle betimler. \u0130nsanlar\u0131n yerle\u015fik hayata ge\u00e7erek bir arada ya\u015famas\u0131n\u0131, medeniyet kurarak her alanda etkile\u015fimde bulunmas\u0131n\u0131 bir b\u00fct\u00fcnsellik i\u00e7erisinde inceler.<\/p>\n Bu k\u0131sa \u00f6zetten sonra yaz\u0131y\u0131 daha da uzatmamak i\u00e7in \u015funu s\u00f6yleyebilirim. Bir toplumda \u00fcretilen fikirler, bu fikirler ekseninde kurulan medeniyet ya da sistemlerin temel kayna\u011f\u0131 o toplumu olu\u015fturan \u00fcyelerinin kuma\u015f\u0131yla ilintilidir.<\/p>\n Toplumun hangi de\u011ferleri rehber edindi\u011fi, edindi\u011fi bu de\u011ferlerle hayat\u0131n\u0131, medeniyetini nas\u0131l in\u015fa etti\u011fi ve toplumu ayakta tutan dayanaklar\u0131n ne olaca\u011f\u0131 tabi ki \u00e7ok \u00f6nemlidir. Ama b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n ba\u015f akt\u00f6r\u00fc insand\u0131r. Ve bu insan\u0131n sahip oldu\u011fu de\u011ferlerdir.<\/p>\n Biliyoruz ki toplumu ortak paydada birle\u015fti\u011fi kurallar\u0131 ayakta tutar. Bu kurallar yaz\u0131l\u0131 ya da yaz\u0131l\u0131 olmayan kurallard\u0131r. Ancak, her nas\u0131l olursa olsun bu kurallar ehliyet ile liyakatten yoksunsa; sistem bir s\u00fcre sonra zaaflara yenik d\u00fc\u015fer, esner ve yozla\u015farak ahlaks\u0131zl\u0131k boyutuna evrilir.<\/p>\n D\u00fcnyan\u0131n en geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerinden son model fikirleri ithal edebilirsiniz. Ancak bu fikirleri i\u00e7selle\u015ftirip, kendi de\u011ferlerinden \u00e7\u0131kartarak toplumsal faydaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren insanlardan olu\u015fan toplumun \u201ckuma\u015f\u0131d\u0131r.\u201d <\/strong>Bu kuma\u015f, en parlak fikirleri ask\u0131da tutan veya kendi fikirlerini ba\u011fr\u0131ndan \u00e7\u0131kartarak evrensel ilke haline getiren bir anlay\u0131\u015f\u0131n dokusu ve kayna\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n Bug\u00fcn d\u00fcnya \u00fczerinde yayg\u0131n kabul g\u00f6ren resmi tan\u0131ma g\u00f6re (Birle\u015fmi\u015f Milletler), 195 egemen devlet bulunmaktad\u0131r. Bu devletlerin halklar\u0131ndan m\u00fcrekkep toplumlar\u0131 ve bu toplumlar\u0131n kabul edip r\u0131za g\u00f6stererek idare edildi\u011fi sistemleri ile bu sistemlerin yap\u0131 ta\u015f\u0131 olan fikirleri vard\u0131r. Bir insan v\u00fccudu olarak d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde sistem iskelet, fikir yol haritas\u0131 yani beyindir. Ancak, bu insan\u0131n bir de ruhu vard\u0131r. Bu ruha erdemi, sorumlulu\u011fu ve insani temelli de\u011ferleri y\u00fcklemediyseniz; sistem bask\u0131 arac\u0131, fikir ise bo\u015f bir slogana d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn bunlar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, toplum seviyesinin sistem ya da fikirlere nispeten ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu, esas ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n ise toplumu olu\u015fturan insanlar\u0131n niteli\u011fi oldu\u011fudur. <\/strong><\/p>\n \u00d6zetle; Toplumun \u00fcretti\u011fi fikirler vizyondur. Sistemler, bu vizyonu elde etmek ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir k\u0131lmak i\u00e7in olmazsa olmaz\u0131d\u0131r.\u00a0 Ancak \u201cne olmak istiyoruz?\u201d<\/strong> sorusuna cevap olacak her de\u011ferin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc insand\u0131r. Ve insana en \u00e7ok yak\u0131\u015fan da \u201cONUR\u201d<\/strong>\u2019 dur.<\/p>\n Birlikte olmak, ortak bir yazg\u0131y\u0131 payla\u015fan bir toplulu\u011fun amac\u0131d\u0131r. Topluluk \u00fcyelerinin payla\u015ft\u0131klar\u0131 yazg\u0131, onlar\u0131n birlikte olma bi\u00e7imini de belirler. Fikirler ve sistemleri insan ortaya \u00e7\u0131kart\u0131r ve bir toplumun ger\u00e7ek seviyesi, toplumu olu\u015fturan s\u0131radan insanlar\u0131n hissetti\u011fi huzur, gelece\u011fe duyaca\u011f\u0131 g\u00fcven ile sahip oldu\u011fu onur kadard\u0131r. Ortak bir toplum i\u00e7in ortak bir zemin gerekir; o zemin ak\u0131ld\u0131r. \u0130nsan onuruna yak\u0131\u015fan da budur.<\/p>\n Velhas\u0131l, insan her \u015feyin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcd\u00fcr diyor afetsiz g\u00fcnler diliyorum\u2026<\/p>\n *<\/p>\n H\u00dcSEY\u0130N KANZA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bu soruya verilecek cevaplar tabi ki \u00e7ok \u00e7e\u015fitli olabilir. Ancak, her \u015feyden \u00f6nce toplum nedir? ya da toplum kimdir? sorular\u0131n\u0131n cevab\u0131 konusunda anla\u015fabilmemiz gerekiyor. Ve ben bu tan\u0131m\u0131 \u0130bn Haldun\u2019 un Mukaddime\u00a0adl\u0131 eserindeki tespite dayand\u0131rmak istiyorum. \u0130bn Haldun\u2019a g\u00f6re toplum; insan\u0131n do\u011fas\u0131 gere\u011fi di\u011fer insanlarla bir arada ya\u015fama ve yard\u0131mla\u015fma ihtiyac\u0131ndan do\u011fan zorunlu ancak asabiyet […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3754,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,8,36],"tags":[],"class_list":["post-3753","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bursa","category-istanbul","category-yazar"],"views":567,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3753","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3753"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3753\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3755,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3753\/revisions\/3755"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3754"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3753"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3753"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarahabermerkezi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3753"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}